Ödüller
Ödül Programı
Yerel yönetimler demokratik yaşamın günlük hayatta karşılık bulduğu en önemli yönetişim alanlarından biridir. Kentlerde alınan karar alma süreçlerinin niteliği, bu süreçlere farklı toplumsal kesimlerin ne ölçüde katılabildiği ile yakından ilişkilidir. Özellikle gençlerin yerel yönetişim süreçlerine katılımı, katılımcı demokrasi, kapsayıcı politika geliştirme ve sürdürülebilir kent yönetimi açısından önemli bir politika alanı olarak öne çıkmaktadır.
Uluslararası politika belgeleri ve Avrupa düzeyindeki yönetişim yaklaşımları, gençlerin karar alma süreçlerine katılımını yalnızca bir gençlik politikası meselesi olarak değil; demokratik değerlerin gelişmesi, toplumsal güvenin artması ve sürdürülebilir kentlerin gelişimi açısından önemli bir unsur olarak ele almaktadır. Katılımcı demokrasi anlayışı, gençlerin kamusal yaşama aktif biçimde dahil olabildiği yönetişim mekanizmalarının daha kapsayıcı, daha duyarlı ve sürdürülebilir politika süreçlerinin oluşmasına katkı sağladığını ortaya koymaktadır. Bu nedenle yerel yönetimlerde gençlerin görüş, deneyim ve katkılarının politika süreçlerine yansımasını sağlayan katılım mekanizmalarının geliştirilmesi, çağdaş yönetişim anlayışının temel bileşenlerinden biri olarak kabul edilmektedir.
Genç Dostu Yerel Yönetişim Zirvesi kapsamında düzenlenen ödül programı da bu yaklaşım doğrultusunda yerel düzeyde geliştirilen politika ve uygulamaların görünürlüğünü artırmayı amaçlamaktadır. Program, gençlerin yerel yönetişim süreçlerinde daha etkin yer almasına imkân tanıyan yaklaşımları tanımayı, iyi uygulamaların paylaşılmasını teşvik etmeyi ve genç dostu yönetişim anlayışının yaygınlaşmasına katkı sağlamayı hedeflemektedir.
Bu yönüyle ödül programı, yalnızca başarılı uygulamaları görünür kılan bir girişim değil; aynı zamanda sürdürülebilir, kapsayıcı ve katılımcı kentlerin gelişimine katkı sağlayan bir öğrenme ve iyi uygulama paylaşımı platformu olarak konumlanmaktadır.
Ödül Kategorileri
Genç Dostu Kent İyi Yönetişim Ödülü (2026)
Bu ödül, Genç Dostu Kent Yönetişim Endeksi kapsamında yapılan değerlendirmede süreçler ve iyi yönetişim ilkeleri bütününde en yüksek performansı gösteren üç büyükşehir belediyesine verilecektir. Ödül, karar alma, kaynak tahsisi, hizmet sunumu ve kurumsal yapı gibi yönetişim süreçlerinde elde edilen sonuçların temsiliyet ve katılım, kapsayıcılık, şeffaflık, hesap verebilirlik ve etkililik gibi ilkelerle ne ölçüde uyumlu ve bütüncül bir yapı içinde hayata geçirildiğini dikkate almaktadır. Bu kapsamda ödül, gençlerin karar süreçlerine erişiminin sağlandığı, bu süreçlerde etkili olduğu ve yönetişim yapıları içinde görünürlük kazandığı bir yönetişim anlayışını ortaya koyan belediyeleri görünür kılmayı amaçlamaktadır. Değerlendirme, yönetişim süreçlerinin işleyişi ile iyi yönetişim ilkelerinin uygulamadaki karşılığını birlikte dikkate alarak yapılmaktadır.
Gençlik Katılımı Ödülü
Bu ödül, Genç Dostu Kent Yönetişim Endeksi kapsamında belirli yönetişim alanlarında yüksek performans sergileyen ancak genel sıralamada ilk üç sırada yer almayan belediyelere verilmektedir. Ödül, bu belediyelerin yönetişim süreçleri ve iyi yönetişim ilkeleri çerçevesinde ortaya koyduğu performansı görünür kılmayı ve bu performansın geliştirilerek sürdürülebilirliğini desteklemeyi amaçlamaktadır. Bu kapsamda değerlendirme, karar alma, kaynak tahsisi, hizmet sunumu ve kurumsal yapı gibi süreçler ile temsiliyet ve katılım, kapsayıcılık, şeffaflık, hesap verebilirlik ve etkililik gibi ilkeler altında elde edilen yüksek puanların belirli alanlarda yoğunlaşmasını dikkate almaktadır. Teşvik ödülü, bu alanlarda ortaya çıkan performansın daha bütüncül bir yönetişim yaklaşımına doğru gelişimini destekleyen bir kurguda yapılandırılmıştır. Bu çerçevede ödül, mevcut güçlü yönlerin korunmasını ve geliştirilmesini, sınırlı kalan alanlarda ilerleme sağlanmasını ve genç dostu yönetişim anlayışının kurumsal düzeyde daha dengeli ve sürdürülebilir bir yapıya kavuşmasını teşvik etmeyi hedeflemektedir.
Değerlendirme Yöntemi
Değerlendirme, Genç Dostu Kent Yönetişim Endeksi kapsamında geliştirilen gösterge seti temelinde, belediyelerin kamuya açık stratejik planları, performans programları, faaliyet raporları, bütçe verileri ve ilgili kurumsal dokümanları üzerinden gerçekleştirilmektedir.
Yöntem, yönetişimi iki temel eksen üzerinden ele almaktadır: kurumsal yapı, karar alma, hizmet sunumu ve kaynak tahsisini kapsayan yönetişim süreçleri ile temsiliyet ve katılım, adillik ve kapsayıcılık, şeffaflık, hesap verebilirlik, sorumluluk ve duyarlılık ile etkililik ve verimlilik ilkeleri. Bu iki eksen birlikte değerlendirilerek, gençlik perspektifinin yönetişim süreçlerine ne ölçüde entegre edildiği ve bu süreçlerin hangi demokratik standartlar çerçevesinde işlediği analiz edilmektedir.
Değerlendirme çerçevesi, anlamlı katılım yaklaşımı doğrultusunda tanımlanmış 84 üst ve 79 alt göstergeye dayanmaktadır. Bu göstergeler, gençlerin yönetişim süreçlerinde bilgilendirilme, danışma, dahil edilme, iş birliği ve güçlendirilme düzeylerini ortaya koyacak şekilde yapılandırılmıştır. Bu sayede yalnızca mekanizmaların varlığı değil, bu mekanizmaların işleyişi, kapsayıcılığı ve etki kapasitesi de dikkate alınmaktadır.
Bu yöntem, belediyelerin gençlik alanındaki yönetişim performansını karşılaştırılabilir ve ölçülebilir bir çerçevede ortaya koymayı, güçlü yönleri görünür kılmayı ve gelişime açık alanları nesnel biçimde tespit etmeyi amaçlamaktadır.